جویدن ناخن یک عادت فوق العاده شایع در میان کودکان و نوجوانان است و در حدود 30 درصد کودکان و 50 درصد از نوجوانان اتفاق می افتد. این عادت که متخصصان دلیل اصلی آن را استرس و اضطراب کودک بیان میکنند و ترک کردن آن نیز بسیار دشوار است معمولا در اوایل کودکی شروع میشود و تا دوران نوجوانی به اوج خودش میرسد و رفته رفته با بزرگتر شدن فرد کاهش پیدا میکند. البته در برخی افراد تا بزرگسالی هم ادامه پیدا میکند.
متاسفانه بسیاری از مردم تصور میکنند که ناخن جویدن یک عادت عادی و بی ضرر است. اما حقیقت موضوع اینگونه نیست.
– ناخن جویدن کودک جدا از مشکلات ناخن و آسیب به بافت انگشتان، میتواند سلامت دهان و دندان کودک را مختل کند.
– موقع جویدن ناخن، معمولا دست ها کثیف و آلوده هستند. بنابراین باکتری ها و میکروب های مضر روی دست باعث عفونت دهان، لب ها و لثه میشود.
– ناخن جویدن به مرور مینای دندان را از بین میبرد و میتواند باعث لب پر شدن یا ترک خوردن دندان ها شود.
– فشاری که در نتیجه جویدن به دندان ها وارد میشود میتواند باعث تغییر وضعیت دندان ها و ایجاد فواصل بین دندانی هم شود.
– و بدترین نوع اتفاق این است که جابجایی دندان ها باعث میشود ریشه دندان ها ضعیف شود و در نهایت بیفتند.
هر اقدامی که برای کاهش جویدن ناخن کودکتان انجام دهید، در نهایت باعث سلامت هرچه بیشتر دندان های کودکتان خواهد شد.
علل جویدن ناخن در کودکان
- عوامل اضطرابی و استرس: اضطراب و استرس از جمله عوامل رایج در جویدن ناخن در کودکان هستند. کودکانی که در معرض اضطراب و استرس قرار دارند، ممکن است برای تسکین خود به جویدن ناخن پناه ببرند.
- کمبود اعتماد به نفس: کودکانی که اعتماد به نفس پایینی دارند، ممکن است برای جلب توجه یا آرام کردن خود، ناخن هایشان را بجوند.
- خستگی و بی حوصلگی: جویدن ناخن میتواند راهی برای سرگرم شدن کودکانی باشد که خسته یا بی حوصله هستند.
- تقلید: کودکانی که والدین یا خواهر و برادر خود را در حال جویدن ناخن میبینند، ممکن است از آنها تقلید کنند.
- مشکلات دهان و دندان: برخی از کودکان برای تسکین درد یا ناراحتی ناشی از مشکلات دهان و دندان، مانند گیر غذایی یا درد دندانی، ناخن هایشان را میجوند یا به لثه فشار می آورند.
تاثیرات ناخن جویدن بر دندان کودکان
در اغلب موارد، عوارض ناخن جویدن بیشتر به صورت نامناسب شدن شکل ظاهری انگشتان بوده و منحصرا در حوزه زیبایی جای میگیرد.
با این حال، در برخی موارد شدت ناخن جویدن به بافت های دهان و دندان نیز آسیب میرساند و باعث بیرون زدگی دندان ها و ایجاد مشکلات فکی دهانی میشود همچنین ناخن جویدن ممکن است باعث آبسه شده و به لثه آسیب برساند. یکی دیگر از عوارض ناخن جویدن این است که ممکن است عفونت ها و باکتری ها را از راه ناخن به دهان و در نتیجه بدن منتقل کند.
از طرفی برخی کودکان به جویدن ناخن کفایت نکرده و ناخن را قورت میدهند که اینکار میتواند پیامد های بسیار بدی برای کودک داشته باشد. بزرگترین صدماتی که جویدن ناخن به دندان ها و لثه ها وارد میکند.
عبارتند از:
– ساییدگی و ترک دندان
– شکاف بین دندان ها و مال اکلوژن
– آسیب به بافت لثه ها و التهاب آنها
– دندان قروچه (براکسیسم)
– آسیب به دندان ها و ابزارهای ارتودنسی
جلوگیری از جویدن ناخن در کودکان
برای جلوگیری از جویدن ناخن توسط کودک، ناخن های کودک را مرتب نگه دارید و هر لبه ناصاف آن را با سوهان ناخن صیقل دهید.
- ایجاد سرگرمی های جایگزین: ارائه فعالیت های سرگرم کننده و خلاقانه به کودک میتواند به او در کاهش میل به جویدن ناخن کمک کند.
- استفاده از روش های تنش زایی: آموزش روش های تنش زایی مانند تنفس عمیق و یوگا به کودک میتواند به او آرامش و کاهش اضطراب کمک کند.
- استفاده از پاداش: تشویق و پاداش دادن به کودک برای هر روز که ناخن هایش را نمیجود، میتواند به او در ترک این عادت کمک کند.
- استفاده از روش های درمانی: در برخی موارد، ممکن است نیاز به استفاده از روش های درمانی مانند روان درمانی یا رفتار درمانی برای ترک عادت جویدن ناخن باشد.
عوارض جویدن ناخن
1.آسیب به ناخن ها و انگشتان: جویدن ناخن میتواند باعث آسیب هایی به ناخن ها و انگشتان شود مانند خونریزی، عفونت، و تغییر شکل ناخن ها
2.مشکلات دهان و دندان: جویدن ناخن میتواند باعث مشکلات دهان و دندان، مانند ترک های دندانی و متعاقب آن تغییر رنگ و شفافیت دندان ها، شکستگی لبه دندان و آسیب به لثه ها شود.
نکاتی برای والدین
از سرزنش و تنبیه کودک خودداری کنید. اینکار میتواند اضطراب و استرس کودک را افزایش دهد و مشکل را بدتر کند.
با کودک خود صحبت کنید و به او درمورد عادت جویدن ناخن و عوارض آن توضیح دهید.
صبور باشید و به کودک خود زمان بدهید تا عادت جویدن ناخن را ترک کند. درصورت نگرانی از عادت جویدن ناخن کودک خود، میتوانید با یک دندانپزشک متخصص اطفال یا روانشناس مشورت کنید.
راهکارهای ترک عادت جویدن ناخن
- شناسایی و مدیریت عوامل اضطرابی: اولین قدم برای ترک عادت جویدن ناخن، شناسایی و مدیریت عوامل اضطرابی و استرس زا در زندگی کودک است.
- تقویت اعتماد به نفس: تقویت اعتماد به نفس کودک میتواند به او در ترک عادت جویدن ناخن کمک کند.
- مشکلات اجتماعی: جویدن ناخن میتواند باعث خجالت و اضطراب اجتماعی در کودکان شود.
درمان جویدن ناخن در کودکان
جویدن ناخن در میان کودکان و نوجوانان بیشتر از بزرگسالان رواج دارد این عادت میتواند دلایل زیادی مانند کنجکاوی، تقلید، اضطراب و بی حوصلگی داشته باشد.
در موارد خفیف ناخن جویدن یک وضعیت حاد و نگران کننده نیست و این عادت اغلب به مرور زمان از بین رفته و خود به خود حل میشود. اما اگر به صورت دائمی است، باید علت آن را پیدا کنید. احتمال دارد اتفاقاتی مانند طلاق والدین، جابه جایی خانه یا عوض شدن مدرسه باعث استرس و ناراحتی کودک شده باشد شما باید برای کودک خود وقت بگذارید و با او صحبت کنید. با او ارتباط برقرار کنید و درباره موضوعاتی که ممکن است او را نگران کرده باشد، صحبت کنید هرگز او را بخاطر این عمل سرزنش نکنید، بلکه با آرامش و ملایمت درباره این موضوع با او صحبت کرده و او را زمان و مکان ناخن جویدنش آگاهی کنید. مشغول کردن کودک و تشویق او به انجام کارهای دستی مانند نواختن موسیقی، فعالیت های ورزشی و… میتواند بسیار موثر باشد.
